diverFi

Impermanent Loss chi tiết

15 phútBài 3Nâng cao
Đã đọc: 0s

Impermanent Loss là gì?

Impermanent Loss (IL) là sự chênh lệch giá trị giữa việc giữ token trong ví và việc cung cấp thanh khoản vào pool. Đây là khái niệm quan trọng nhất mà liquidity provider cần hiểu.

Tại sao gọi là "Impermanent"?

Gọi là "tạm thời" vì:

  • Nếu giá quay về mức ban đầu, loss biến mất
  • Chỉ trở thành "permanent" khi bạn rút thanh khoản
Giá ETH tăng 100% → IL = 5.7%
Giá ETH quay về ban đầu → IL = 0%
Rút ra khi giá đang lệch → IL trở thành permanent

Cách IL xảy ra

AMM và công thức x * y = k

Trong Uniswap V2, pool hoạt động theo công thức:

x * y = k

Trong đó:
- x = số lượng token A trong pool
- y = số lượng token B trong pool
- k = hằng số (constant product)

Ví dụ cụ thể

Bước 1: Deposit ban đầu

Bạn deposit vào pool ETH/USDC:
- 1 ETH ($1000)
- 1000 USDC

Tổng giá trị: $2000
Pool có k = 1 * 1000 = 1000

Bước 2: Giá ETH tăng lên $4000

Arbitrageurs sẽ mua ETH từ pool (rẻ hơn thị trường)
cho đến khi giá trong pool = giá thị trường.

Sau arbitrage, pool cân bằng lại:
- x * y = 1000 (k không đổi)
- Giá trong pool = y/x = 4000

Giải phương trình:
- y/x = 4000
- x * y = 1000

→ x = 0.5 ETH
→ y = 2000 USDC

Bước 3: Tính IL

Giá trị nếu HODL:
- 1 ETH × $4000 = $4000
- 1000 USDC = $1000
- Tổng: $5000

Giá trị trong pool:
- 0.5 ETH × $4000 = $2000
- 2000 USDC = $2000
- Tổng: $4000

IL = ($5000 - $4000) / $5000 = 20%
Bạn "mất" $1000 so với HODL

Công thức tính IL

Công thức đơn giản

IL = 2 * √(price_ratio) / (1 + price_ratio) - 1

price_ratio = giá mới / giá cũ

Bảng IL theo mức thay đổi giá

| Thay đổi giá | IL | |--------------|-----| | 1.25x (tăng 25%) | 0.6% | | 1.5x (tăng 50%) | 2.0% | | 1.75x (tăng 75%) | 3.8% | | 2x (tăng 100%) | 5.7% | | 3x (tăng 200%) | 13.4% | | 4x (tăng 300%) | 20.0% | | 5x (tăng 400%) | 25.5% |

Lưu ý: IL xảy ra cả khi giá tăng VÀ giảm. Giá giảm 50% cũng có IL tương đương giá tăng 100%.

Khi nào IL lớn nhất?

IL phụ thuộc vào:
1. Mức độ thay đổi giá (càng xa, IL càng lớn)
2. Tương quan giữa 2 token trong pair

          IL RISK MATRIX

          |  Low IL    |  Medium IL |  High IL   |
          |------------|------------|------------|
Stable/   | USDC/USDT  |            |            |
Stable    | DAI/USDC   |            |            |
          |------------|------------|------------|
Correlated|            | ETH/stETH  |            |
          |            | BTC/WBTC   |            |
          |------------|------------|------------|
Uncorrel- |            |            | ETH/USDC   |
ated      |            |            | BTC/ETH    |
          |------------|------------|------------|
Volatile  |            |            | SHIB/ETH   |
pairs     |            |            | MEME/USDC  |

IL vs Trading Fees

LP kiếm được trading fees. Câu hỏi quan trọng:

Fees earned > IL?

Ví dụ:
- IL trong 1 tháng: 5%
- Fees earned: 8%
- Net profit: +3%

→ Vẫn có lời dù có IL!

Tính breakeven

Để hòa vốn, bạn cần:
- Daily fees × số ngày > IL

Ví dụ: ETH tăng 100% (IL = 5.7%)
- Nếu daily fee = 0.1%
- Breakeven = 5.7% / 0.1% = 57 ngày

→ Sau 57 ngày, fees bù được IL

Strategies để giảm IL

1. Chọn pair có tương quan cao

Low IL pairs:
✓ ETH/stETH (luôn gần 1:1)
✓ USDC/USDT (cả hai pegged to USD)
✓ WBTC/renBTC (cả hai đại diện Bitcoin)

High IL pairs (tránh nếu mới):
✗ ETH/SHIB (SHIB có thể 10x hoặc -90%)
✗ Meme coins với stablecoins

2. Sử dụng Concentrated Liquidity (Uniswap V3)

V2: Thanh khoản trải đều từ $0 đến $∞
V3: Tập trung thanh khoản trong khoảng giá

Ví dụ: ETH/USDC
- V2: Cung cấp từ $0 đến $∞
- V3: Cung cấp từ $2000 đến $4000

V3 ưu điểm:
+ Hiệu quả vốn cao hơn (ít vốn, nhiều fees hơn)
+ IL nhỏ hơn nếu giá trong range

V3 nhược điểm:
- Giá ra ngoài range = không kiếm fees
- Cần quản lý active hơn

3. IL Protection protocols

Một số protocol cung cấp IL protection:

Bancor:
- 100% IL protection sau 100 ngày
- Stake single-sided (chỉ cần 1 token)

Thorchain:
- IL protection tăng dần theo thời gian
- 100% sau 100 ngày

Lido (stETH/ETH):
- IL rất thấp vì stETH ≈ ETH

4. Hedging với derivatives

LP ETH/USDC
    ↓
Nếu ETH tăng → IL xảy ra
    ↓
Hedge bằng short ETH futures
    ↓
Short lời bù IL

Tools tính IL

Calculator online

// Công thức trong code
function calculateIL(priceRatio) {
  return 2 * Math.sqrt(priceRatio) / (1 + priceRatio) - 1;
}

// Ví dụ: ETH tăng gấp đôi
calculateIL(2); // = -0.057 = -5.7%

Tracking tools

  • APY.vision: Tính IL thực tế cho vị thế của bạn
  • Revert Finance: Dashboard cho Uniswap V3
  • DeFi Saver: Simulation trước khi LP

Real-world scenario

Case study: ETH/USDC trong bull market 2021

Tháng 1/2021: ETH = $1000
Tháng 11/2021: ETH = $4800

Nếu LP từ tháng 1:
- Price ratio = 4.8
- IL = ~23%

Nhưng:
- Pool APY trung bình: ~30%/năm
- Fees earned: ~27.5% (11 tháng)
- Net: +4.5%

→ Vẫn lời, nhưng ít hơn nhiều so với HODL ETH
   HODL: +380%
   LP: ~+30%

Bài học

1. IL không phải lúc nào cũng xấu
   → Fees có thể bù được

2. Bull market thường không tốt cho LP volatile pairs
   → HODL outperform LP

3. Sideways market tốt cho LP
   → Giá ít thay đổi, fees tích lũy

4. Bear market có thể OK cho LP
   → IL nhưng vẫn giữ được nhiều token hơn

Khi nào KHÔNG nên LP?

❌ Bạn tin token sẽ pump mạnh
   → HODL tốt hơn

❌ Bạn cần exit nhanh
   → IL + slippage khi rút

❌ Pool có volume thấp
   → Fees không đủ bù IL

❌ Pair quá volatile
   → IL khó dự đoán

Khi nào NÊN LP?

✓ Thị trường sideways
  → Ít IL, tích lũy fees

✓ Stablecoin pairs
  → Gần như không IL

✓ Correlated pairs
  → IL thấp

✓ High volume pools
  → Fees cao bù IL

✓ Có IL protection
  → Bancor, Thorchain

Tóm tắt

  • IL là chênh lệch giữa LP và HODL
  • IL tỷ lệ thuận với biến động giá
  • Gọi "impermanent" vì có thể biến mất nếu giá quay về
  • Fees có thể bù IL, nhưng không phải lúc nào cũng đủ
  • Chọn pair và strategy phù hợp với kỳ vọng thị trường
  • Sử dụng tools để theo dõi IL thực tế

Hiểu IL là bước quan trọng để trở thành LP thông minh!

Đối tác được đề xuất

Aave

Giao thức cho vay DeFi lớn nhất. Lãi suất linh hoạt theo thị trường.

Dùng Aave
Uniswap

DEX hàng đầu trên Ethereum. Swap token không cần KYC.

Dùng Uniswap
GMXAdvanced

Sàn giao dịch phái sinh phi tập trung. Leverage tối đa 50x.

Dùng GMX

* diverFi có thể nhận hoa hồng khi bạn đăng ký qua các link này. Không ảnh hưởng đến nội dung học.

Bài học này có hữu ích không?

Ghi chú của bạn
0 ký tự
✈️

Tham gia cộng đồng Telegram

1,000+ người học DeFi Việt Nam. Hỏi đáp, tín hiệu thị trường, deals từ protocols.

Tham gia ngay →
✈️Tham gia 1,000+ người học DeFi trên TelegramVào group ngay →